Zoals in mijn vorige blog aangegeven wil ik het vandaag graag eens hebben over het oormerken der rendierkalven en hoe dat nou zo in zijn werk gaat. Nou komt ie dan. Vroeg in de ochtend gaat een deel van de rendiermensen op pad met quads om de rendieren richting de kraal te halen, daar waar waar het allemaal gaat gebeuren. Dit duurt meestal wel minstens een uur, en als het regent wordt er gewacht, ondanks het in Scandinavië vaak gebezigde ‘slecht weer bestaat niet, alleen slechte kleding’. Vervolgens worden de rendieren de hekken binnen gedreven. De kraal bestaat uit verschillende ruimtes en de rendieren gaan van de ene naar de andere ruimte, zodat ze in kleinere groepen en categorieën onderverdeeld kunnen worden. Dat ziet er zo uit, al ging het in dit geval niet helemaal soepel zoals te zien is, de rendieren bleven weer wegrennen:


Eerst wordt binnen de rendiergroep gekeken of er rendieren (niet zijnde kalven) zijn die geen oormerk hebben. Dit wordt gezien als een soort van competitie, geen oormerk betekent geen eigenaar, dus dan kan jij dit dier merken en is je kudde weer een rendier groter. Dit wordt gedaan met een lasso, nog een hele kunst.


Als dit proces voltooid is worden de rendieren in verschillende kleinere groepen verder gedreven, totdat ze in het ronde stuk van de kraal terecht komen (of wordt alleen dat gedeelte een kraal genoemd? Hm weet ik niet zeker). Hier gaan de rendieren (what’s in a name:P) fijn verder met rondjes rennen. Ze rennen overigens overal dezelfde richting op, behalve op de plek waar ik afgelopen week was, waarom dat zo is is onbekend. In het district waar ik was zijn wel 60 eigenaren, al waren die gelukkig niet allemaal aanwezig, anders zou het wel erg druk zijn. Iedere eigenaar heeft zijn eigen oormerk, dat op traditionele wijze met een mes wordt aangebracht. Er is nu zelfs een app waarin alle verschillende oormerken per district en eigenaar getoond worden. Dat ziet er zo uit:

Allereerst werden de kalfjes gevangen. Dit zag er echt grappig uit, echt zo’n spel. Ze zijn verdraaid snel kan ik zeggen. Als je er eentje hebt krijg je een ketting met een nummer dat je vervolgens om hun nek hangt. Als alle kalfjes genummerd zijn beginnen de eigenaren naar hun eigen dieren te speuren om vast te stellen wat er met ze moet gebeuren.
Soms wordt bepaald dat een dier geslacht wordt, al gebeurde dat op deze plek niet zo vaak viel me op. Slecht een enkel dier moest eraan geloven, veelal voor eigen consumptie. Ook werd gekeken of de vrouwtjes kalven hadden. Dit gebeurt door te voelen of er melk in de uiers zit. Dit jaar waren er opvallend weinig kalfjes in dit gebied. Dit komt door de lange en strenge winter, met heel veel sneeuw, waardoor de dieren niet goed bij voedsel konden komen. Veel kalfjes hebben dit niet overleefd.

Hiernaast werden de rendieren ingeënt tegen een bepaald soort vlieg waar ze anders heel veel last van hebben. Deze vliegen leggen larven die zich in de rendierhuid ingraven. En dan is er ook nog een soort die bij de rendieren in de neus kruipt, vet matig allemaal voor ze, dus zij zijn zeker gebaat bij zo’n injectie. Als ze gevaccineerd zijn worden ze gemerkt met spray.
Als iedereen klaar is met zich uitleven op deze rendieren worden ze het ronde gedeelte uitgestuurd en wordt de volgende groep naar binnen gejaagd door er al roepend met een doek achteraan te rennen. En dan begint het weer opnieuw. Als alle rendieren langs gekomen zijn is het tijd voor pauze. Ondertussen gaan een paar mensen aan de slag met het checken van welk kalf bij welke moeder hoort door te kijken welk jong welke moeder volgt. Zo kan bepaald worden bij welke eigenaar het kalf hoort.

Na de pauze worden de dieren weer door de kraal heen gestuurd. Dit keer worden de kalfjes weer bij hun lurven gegrepen, waarna vervolgens op een lijst gekeken wordt wel nummer bij welke eigenaar hoort. Vervolgens kan diegene het kalf gaan oormerken. Dit gebeurt doorgaans door de kalfjes eerst tegen de grond te werken en er vervolgens op te gaan zitten.

Daarna kan dus met een mes een inkerving gemaakt worden in beide oren zoals te zien is op bovenstaande afbeelding. Soms wordt er ook gebruik gemaakt van plastic merken, maar het gebeurt vooral op de traditionele wijze. Ook dit proces duurt weer een hele tijd. Hoe lang precies hangt uiteraard mede af van de grootte van de kudde.
Dat er soms nog best wel wat van een oor afgehaald wordt valt te zien op onderstaande foto, met hierop de oordeeltjes die de italiaanse worker verzamelde om er later iets van te maken (zag ze hier nog aan een lamp hangen bijvoorbeeld hmm)

Voordat de dieren helemaal vrijgelaten worden krijgen ze eerst de gelegenheid om elkaar als moeder en kalf weer te vinden. Daarna kunnen ze hun vrijheid weer tegemoet treden. Op de geslachte dieren na uiteraard. Deze dieren worden net buiten de kraal op een snelle manier gedood door een lang dun mes in hun kop. Vervolgens worden ze meestal meteen verder ‘verwerkt’ tot kleinere stukken vlees.


Het is wel best zwaar werk en iedereen was al snel bont en blauw door alle gewei stoten die uitgedeeld werden. Ook voelde ik dagenlang zo ongeveer al mijn spieren, dus een goede workout is het wel denk ik zo:P








The end!